drawing of a woman in a house

အိၣ်လၢဟံၣ်. အိၣ်မူအိၣ်ဂဲၤ.

ဖဲလါမ့ၤ၇သီန့ၣ်,ပ ဒိၣ် Brown အံၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဒၣ် တၢ်ထဲးဂံၢ်ထဲးဘါတဆီဘၣ်တဆီလၢတၢ်ကက့ၤအိးထီၣ်Oregonအဂီၢ်လီၤ. တၢ်ပံးဃာ်သးသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတပတုာ်သးဒံးဘၣ်, ဒီး ပဒိၣ်တၢ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်ကလုၢ်လၢတၢ်အိၣ်လၢဟံၣ်အံၤဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်ကလုၢ်လၢစးထီၣ်လၢလါမာ်ရှး၂၃သီဒီးကဲထီၣ်ဒံးသးဆူညါပၢၢ်တုၤလၢပဒိၣ်ပာ်ပတုာ်ဝဲတစုန့ၣ်လီၤ. တၢ်အံၤမ့ၢ်ဝဲတၢ်ဟ့ၣ်လီၤတၢ်ကလုၢ်လၢထံကီၢ်ဒီဘ့ၣ်အဂီၢ်ဒ်သိးကပာ်ကတုာ် COVID-19 အတၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်အဂီၢ်လီၤ. တၢ်အိၣ်လၢဟံၣ်အါအါတသ့ဖဲအသ့ဖဲဆၢကတီၢ်အခါခဲအံၤန့ၣ်ကမၤပူၤဖျဲးသးသမူသ့ၣ်တဖၣ်ခီဖျိတၢ်ပတုာ်တၢ်ဆါဃၢ်အတၢ်ရၤလီၤသးအဃိလီၤ.

အိၣ်ပှဲၤဒီးတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့

တၢ်ဆါဃၢ်လၢအဒုးကဲထီၣ် COVID-19 အံၤရၤလီၤသးလၢပှၤကညီတဂၤဆူအဂၤတဂၤညီဒိၣ်မးန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်အိၣ်ပှဲၤဒီးတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အဂီၢ်-

  • အိၣ်လၢဟံၣ်တသ့ဖဲအသ့ဖဲနမ့ၢ်တူၢ်ဘၣ်လၢနအိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ဒၣ်လဲာ်
  • ဖဲကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤပူၤန့ၣ်အိၣ်ယံၤလိာ်သးဒီးပှၤအဂၤမ့တမ့ၢ်ပှၤလၢတအိၣ်လၢဟံၣ်တဖျၢၢ်ဃီအပူၤလၢ၆ခီၣ်ယီၢ်တက့ၢ်.
  • ဒီသဒၢတၢ်ဆါဃၢ်အတၢ်ရၤလီၤသး ခီဖျိတၢ်သ့စီနစုတလီၢ်လီၢ်ဒီးကးဘၢဃာ်နကူးအခါ
  • ဟးဆှဲးတၢ်ဖီၣ်လီၤနမဲာ်သၣ် 
  • မၤကဆှီဒီးမၤသံတၢ်ဃၢ်ဖဲတၢ်လီၢ်လၢပှၤဖီၣ်အီၤအါ
  • စူးကါတၢ်ကူတၢ်သိး,စးခိက့မ့တမ့ၢ်တၢ်ကးဘၢမဲာ်သးလၢတၢ်စူးကွံာ်အီၤသ့လၢကမျၢၢ်လီၢ်ကဝီၤအပူၤ
  • နမ့ၢ်ဆိက့န့ၣ်အိၣ်လၢဟံၣ်ဒီးအိၣ်ယံၤဒီးပှၤအဂၤတဖၣ်ဒ်သိးကဒီသဒၢအဝဲသ့ၣ်အဂီၢ်

နမ့ၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဆါယံာ်ယံာ်ထၢထၢဒ်အမ့ၢ်သးတၢ်ဆါ,တၢ်သါအံး,သွံၣ်ဆၢဆံၣ်ဆၢတၢ်ဆါမ့တမ့ၢ်သွံၣ်ဂံၢ်ဆူၣ်တၢ်ဆါသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်,နဆိက့နးနးလၢ COVID-19တၢ်ဆါဃၢ်သ့ဝဲန့ၣ်လီၤ. နမ့ၢ်ဆိက့န့ၣ်ကိးနကသံၣ်သရၣ်ဒီးဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤတခါတက့ၢ်.

decorative image

ဖဲ​န​မ့ၢ်​ဆိ​က့​အ​ခါ

နမ့ၢ်ဆိက့,လီၤဆီဒၣ်တၢ်တၢ်ကိၢ်မ့ၢ်ထီၣ်နၤဒီးနမ့ၢ်ကူးန့ၣ်,အိၣ်လၢဟံၣ်ဒီး မၤတၢ်မၤလၢညီနုၢ်နမၤအီၤဒ်သိးနကအိၣ်မုာ်ထီၣ်-မံ,အိၣ်ဘှံး,အိတၢ်ထံတၢ်နိမ့ၢ်အါတက့ၢ်. လၢ COVID-19 အဂီၢ်ကသံၣ်ကသီလီၤလီၤဆီဆီတအိၣ်ဘၣ်. 

နမ့ၢ်တူၢ်ဘၣ် COVID-19 တၢ်ဆါပနီၣ်ဒီးနမ့ၢ်လိၣ်ဘၣ်ဆူၣ်ချ့တၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်န့ၣ်,ကိးနကသံၣ်သရၣ်တက့ၢ်.

တၢ်ဆါပနီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤအိၣ်ဃုာ်ဒီး-

  • တၢ်​ကူး
  • တၢ်ကသ့တဘျဲမ့တမ့ၢ်တၢ်ကီတၢ်ခဲလၢကကသါ
  • တၢ်​လိၤ​ကိၢ်
  • တၢ်ကဘုထီၣ်
  • လိၤတနိးဃုာ်ဒီးတၢ်ကဘုထီၣ်
  • ယုၢ်ညၣ်ဆါ
  • ခိၣ်ဆါ
  • ကိာ်ယုၢ်ပူၤဆါ
  • ကိာ်ပူၤလီၤဘျါမ့တမ့ၢ်နါနၢလီၤမၢ် 

နကသံၣ်သရၣ်အံၤကဟ့ၣ်လီၤနၤတၢ်နဲၣ်ကျဲတဖၣ်လၢနကဘၣ်ဃုဒိးန့ၢ်ကသံၣ်ကသီတၢ်ကွၢ်ထွဲဒ်လဲၣ်ဒီးကဆၢတဲာ်ဝဲလၢမ့ၢ်နကဘၣ်မၤကွၢ်သးအဂီၢ်လီၤ. နကသံၣ်သရၣ်မ့ၢ်တအိၣ်ဘၣ်ဒီး,ကိး၂၁၁ဒ်သိးနကဒိးန့ၢ်ဘၣ်ကသံၣ်ဒၢးအမံၤလၢအအိၣ်ဘူးဒီးနၤဒီးတၢ်မၤကွၢ်အဂ့ၢ်အကျိၤအဂီၢ်တက့ၢ်. နမ့ၢ်အိၣ်ဖဲMultnomahကီၢ်ရ့ၣ်န့ၣ်,နဆဲးကျိးပပှၤတဝၢဆူၣ်ချ့လီၢ်ခၢၣ်သးတဖၣ်လၢ၅၀၃၉၈၈၅၅၅၈သ့ဝဲန့ၣ်လီၤ. တၢ်အုၣ်ကီၤဒီးတၢ်နုာ်လီၤအိၣ်ဆိးလၢထံကီၢ်ပူၤတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်တလိၣ်ဘၣ်အီၤဘၣ်ဒီးပှၤတဂ့ၢ်လိာ်ပှၤလၢအဟ့ၣ်အဘူးအလဲတန့ၢ်နီတဂၤဘၣ်.

နသမံသမိးစ့ၢ်ကီး နတၢ်ဘၣ်ယိၣ်လၢ COVID-19 သ့ဝဲဒ်သိးကမၤစၢၤနၤလၢနတၢ်ဆၢတဲာ်တဖၣ်ဘၣ်ဃးတၢ်ဃုဒိးန့ၢ်တၢ်အံးထွဲကွၢ်ထွဲလၢအကြၢးအဘၣ်အဂီၢ်လီၤ. ဆီၣ်လီၤဖဲ“ကျိၤအဂၤတဖၣ်”အလိၤဖဲပှာ်ယဲၤသန့အခီၣ်ထံးအံၤဒ်သိးနကဃုထၢကျိာ်လၢနဘၣ်သးအီၤတခါအဂီၢ်တက့ၢ်.

home isolation

တၢ်အိၣ်လီၤလီၤဆီဆီလၢဟံၣ်

နမ့ၢ်ဆိက့လၢ COVID-19 တၢ်ဆါပနီၣ်တဖၣ်ဒီး,အိၣ်ဘှံးအိၣ်သါဒီးဟံးန့ၢ်တၢ်အိၣ်ဘှံးဖဲတၢ်လီၢ်လီၤလီၤဆီဆီလၢဟံၣ်ပူၤလၢအယံၤဒီးပှၤအဂၤတဖၣ်တက့ၢ်. မ့ၢ်သ့န့ၣ်,စူးကါတၢ်ဟးလီၢ်လီၤလီၤဆီဆီတက့ၢ်. တဘၣ်အီၣ်တၢ်အီၣ်တၢ်အီ,စူးကါတၢ်ပီးတၢ်လီမ့တမ့ၢ်တၢ်ထွါသူလိၤသ့ၣ်တဖၣ်တပူၤဃီတဂၤ. မၤကဆှဲကဆှီဒီးမၤသံတၢ်ဆါဃၢ်တလီၢ်လီၢ်တက့ၢ်. နပတုာ်တၢ်အိၣ်လီၤလီၤဆီဆီသ့ဝဲထဲဒၣ်ဖဲလၢ-

  • တၢ်လိၤကိၢ်ဒီးတၢ်ကူးမ့တမ့ၢ်တၢ်ကသါတဘျဲတၢ်ဆါအံၤဟဲကညၢ်လီၤ(ဖဲလၢနမ့ၢ်တဘၣ်အိကသံၣ်ကသီလၢအမၤကိညၢ်လီၤတၢ်ကိၢ်ထီၢ်မ့တမ့ၢ်တၢ်ကူး)လၢ၃သီ(၇၂နၣ်ရံၣ်)ဝံၤအလီၢ်ခံအခါ. 

  • နတၢ်ဆါပနီၣ်စးထီၣ်ကဲထီၣ်သးဝံၤအလီၢ်ခံ ၁၀ သီအခါ.

graphic of person wearing a mask

တၢ်ကးဘၢမဲာ်ဒီးကသံၣ်ကသီတၢ်ဖျီၣ်နါဒ့  

CDCဟ့ၣ်ကူၣ်ဟ့ၣ်ဖးဝဲလၢနကသိးတၢ်ဖျီၣ်နါဒ့ဖဲလၢနဟးဆှဲးတၢ်အိၣ်ယံၤလိာ်သးဒီးပှၤအဂၤလၢ၆ခီၣ်ယီၢ်ဖဲကမျၢ်တၢ်လီၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲအပူၤတသ့အခါ,ဒ်အမ့ၢ်ပနံၤကၤကျးမ့တမ့ၢ်ကသံၣ်ကျးမ့တမ့ၢ်ကျဲလၢပှၤဟးအီၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်. 

တၢ်ကးဘၢမဲာ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤတမ့ၢ်တၢ်ဆီတလဲလၢတၢ်အိၣ်စီၤစုၤလိာ်သးအဂီၢ်ဘၣ်. တၢ်ကးဘၢမဲာ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်တၢ်အဂၤတမံၤလၢပမၤအီၤသ့ဒ်သိးပကဒီသဒၢလိာ်သကိးပသးအဂီၢ်လီၤ.

ကမျၢၣ်သ့ၣ်တဖၣ်ကြၢးသိးကသံၣ်ကသီနါဒ့ခံဖျီၣ်မ့တမ့ၢ်N95နါဒ့ခံဖျီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဆူၣ်ချ့ပှၤမၤတၢ်ဖိသ့ၣ်တဖၣ်လိၣ်ဘၣ်ဝဲကသံၣ်ကသီနါဒ့ခံဖျီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤဒ်သိးကအိၣ်လၢအပူၤဖျဲးဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၣ်ဒီးကမၤအတၢ်မၤအဂီၢ်လီၤ. 

ကွၢ်ဖဲ CDC ပှာ်ယဲၤကဘျံး အပူၤဘၣ်ဃးတၢ်ဂီၤသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးတၢ်နဲၣ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်လၢအဒုးနဲၣ်ဖျါထီၣ်နကဘၣ်တ့တၢ်ကးဘၢမဲာ်လၢဟံၣ်ဒ်လဲၣ်န့ၣ်တက့ၢ်.

တၢ်ဒုးလူၤပိာ်မၤထွဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢတၢ်ခီထံခီကီၢ်တဖၣ်ဒီးတၢ်ဖိတၢ်လံၤလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤတဖၣ်အဂီၢ် (ICE)

ဖဲလါမာ်ရှး၁၈သီန့ၣ်, ICEဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲဒၣ်လၢအကပတုာ်တၢ်ဒုးလူၤပိာ်မၤထွဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီတစိၢ်တလီၢ်ဒီးကပာ်သူပာ်သးဝဲလၢတၢ်ဒုးလူၤပိာ်မၤထွဲတၢ်သိၣ်တၢ်သီလၢကမျၢၢ်အတၢ်ပူၤဖျဲးဒီးတၢ်ဘၣ်ယိၣ်တဖၣ်ဒီးတၢ်ဖီၣ်ဃာ်ပှၤတဂၤစုာ်စုာ်ဒိးသန့ၤထီၣ်သးလၢအတၢ်မၤကမၣ်တၢ်ဘျၢအဂီၢ်လီၤ. ပှၤတဂၤစုာ်စုာ်အံၤတဘၣ်ဟးဆှဲးဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အတၢ်ကွၢ်ထွဲမ့ၢ်လၢအဝဲသ့ၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်သူၣ်ပျံၤသးဖုးလၢတၢ်ခီထံခီကီၢ်အတၢ်ဒုးလူၤပိာ်မၤထွဲတၢ်ဘျၢသဲစးအဃိဘၣ်.

ကမျၢၢ်တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ကမၣ်ဒီး COVID-19

ကီၢ်စၢဖှိၣ်ပဒိၣ်အံၤဘိးဘၣ်ရၤလီၤဝဲလၢတၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့အတၢ်ကူစါယါဘျါမ့တမ့ၢ်တၢ်ဒီသဒၢတၢ်ဟ့ၣ်မၤစၢၤသ့ၣ်ဖၣ်လၢခိၣ်ရိၣ်နၣ်တၢ်ဆါဃၢ်(COVID-19) အဂီၢ်အံၤတၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ကမၣ်(တကွၢ်ကပာ်)ပှၤလၢအဃုဒိးန့ၢ်တၢ်အိၣ်ဆိးလၢကီၢ်အမဲရကၤထီဘိတဖၣ်ဘၣ်. ဆူညါတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤဘၣ်ဃးကမျၢၢ်တၢ်မၤစၢၤအါကလုာ်လၢနဒိးန့ၢ်ဘၣ်အီၤသ့တဖၣ်အဂီၢ်,ကိး၂၁၁ဒ်သိးနကကတိၤသကိးတၢ်ဒီးပှၤတဂၤဂၤလၢနနီၢ်ကစၢ်အကျိာ်တက့ၢ်. လၢတၢ်သံကွၢ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲးဘၣ်ဃးကမျၢၢ်တၢ်မၤစၢၤဒီးကမျၢၢ်တၢ်ဟ့ၣ်တၢ်ကမၣ်အဂီၢ်,ကိး Oregon တၢ်ဘျၢသဲစးလီၢ်ခၢၣ်သး တၢ်ဘျၢသဲစးတၢ်ဟ့ၣ်မၤစၢၤလၢ Oregon ကမျၢၢ်တၢ်မၤစၢၤအဂီၢ်လီတဲစိကျိၤဖဲ၁-၈၀၀-၅၂၀-၅၂၉၂တက့ၢ်.

ဆူညါတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတဖၣ်

COVID-19 တၢ်ဂ့ၢ်လီၤတံၢ်ညီညီဖိတဖၣ်

COVID-19 တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအလံာ်ကဘျံးပၤ

တၢ်​သံ​ကွၢ်​သံ​ဒိး​အိၣ်​ဧါ

နကိး၂၁၁ကိးမုၢ်နံၤသ့ဝဲစးထီၣ်လၢဂီၤခီ၈နၣ်ရံၣ်တုၤမုၢ်နၤခီ၁၁နၣ်ရံၣ်,မ့တမ့ၢ်လဲၤနုာ်လီၤကွၢ်ဖဲ ဖဲ၂၁၁တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအပူၤ